Ο κίτρινος στρατιώτης

Ο κόσμος γύρω καίγεται... και εγώ επιμένω να διαβάζω σαν τον μανιακό.

Όταν ήμουν μικρός τα βιβλία ήταν η διαφυγή μου από την τότε πραγματικότητα που τα είχε τα θέματά της, για να το πω φλεγματικά. Σήμερα που υπάρχουν τόσα και τόσα από τα οποία θες να ξεφύγεις, έστω και προσωρινά, τα βιβλία έχουν αποκτήσει έξτρα ενισχυμένη δύναμη στην καθημερινότητά μου. Είμαι μόνιμα με ένα τόμο στο χέρι. Διαβάζω ό,τι μπορείς να φανταστείς και με ταχύτητα που δεν φαντάζεσαι... έχω αρχίσει και ανησυχώ, μήπως υπερβάλλω και δεν δίνω τον χρόνο να βυθιστούν μέσα μου όλα μου τα διαβάσματα, έτσι που μόλις τελειώσω ένα βιβλίο σχεδόν αμέσως πάω στο επόμενο. Όπως και νά 'χει, εκτός του ότι τα απολαμβάνω ως διαδικασία, τα βιβλία με παρηγορούν, με βοηθούν να ανταπεξέλθω, με χαλαρώνουν και με γλυκαίνουν... οπότε όχι, δεν έχω αυτήν την στιγμή την πρόθεση και την αντοχή να κάνω δίαιτα ανάγνωσης. 

Την προηγούμενη βδομάδα, την Μεγάλη Παρασκευή, διάβασα ένα άξιο ελληνικό βιβλίο, που έχει εκδοθεί λιγότερο από μήνα, τον Κίτρινο Στρατιώτη του Ανδρέα Μήτσου. Ο συγγραφέας κάνει την εξαίρεση στα Ελληνικά γράμματα και ασχολείται με το διήγημα, το είδος που είναι το αντίστοιχο της McJob στην λογοτεχνία, όλοι λένε ότι δεν έχει προοπτική, δεν έχει ελπίδα, δεν θα το κλάψει καμιά πατρίδα (μπούρδες κατά τη γνώμη μου... τα μυθιστορήματά δεν είναι παρά τεντωμένα διηγήματα...).  - τα περισσότερα βιβλία του είναι συλλογές, από τις οποίες τον γνώρισα και τον αγάπησα και εγώ. Πιθανώς σε αυτό οφείλεται η γοητεία που άσκησε πάνω μου το μυθιστόρημα αυτό το τόσο μυστήριο και με το εντελώς αναπάντεχο τριπλό (ναι, τριπλό) τέλος... ότι δηλαδή ο συγγραφέας γράφει με την προσέγγιση του σαν διηγηματογράφου μία μεγάλη ιστορία. 

Λίγα λόγια για την υπόθεση: Ο ήρωας του βιβλίου, ο Κίτρινος Στρατιώτης, είναι ένας πανέμορφος βουνίσιος, τρυφερά (....) πειραγμένος (....) που στον αγώνα για την επιβίωση, θύμα των καταιγίδων της ιστορίας, ζει την τρελή περιπέτεια του Β παγκοσμίου πολέμου σε όλο της τον παραλογισμό και τυχοδιωκτισμό. Είναι ιδιαίτερος άνθρωπος, με πολύ αυθεντική και γενναία ματιά στα πράγματα, άφοβος, ατρόμητος... νομίζει, και για πολύ χρόνο δεν κάνει λάθος, πως η ομορφιά του, του δίδει το ελεύθερο να ζει χωρίς να σκέφτεται  τις συνέπειες που μπορεί να έχουν οι αντικομφορτιστικές επιλογές του. Η αναμπουμπούλα του πολέμου κάνει ακόμα χειρότερη την τάση του να μην δίνει δεκάρα για τίποτε... Έτσι, ελεύθερος στο μυαλό (η πιο ενοχλητική μορφή ελευθερίας για τους άλλους) ξεκινά από τις βουνοκορφές της Ηπείρου, το χωριό του, καταλήγει μέσω Τουρκίας στο Μεσανατολικό Μέτωπο, και περνά από την Ιταλία...  και τελικά, υπερήφανος, αναγνωρισμένος, επιστρέφει στον τόπο του ώστε (νομίζει) να απολαύσει τους καρπούς του ηρωισμού του.

'Ομως ο πόλεμος έχει τελειώσει... και αν δεν είσαι έτοιμος να δεις το νέο τοπίο, αν νομίζεις ότι μπορείς να συνεχίσεις να είσαι Κίτρινος Στρατιώτης σε καιρό ειρήνης... διαπράττεις ύβρη. Και θα την πληρώσεις. Και μετά, αυτόν που σε τιμώρει... θέλεις να τον τιμωρήσεις... πάση θυσία... με όποιου κόστος... φτάνει όμως με τα σπόηλερ, φτάνει... 

Το βιβλίο έχει μία ποιητικότητα στην γλώσσα που ρέει πολύ αβίαστα και στρωτά, με μία στιβαρή γλύκα. Το διάβασα σε ένα μεσημέρι (αργίας, είπαμε, δεν είμαι τόσο υστερικός να το διαβάσω σε λάντς μπρέηκ) και είναι εξαιρετικά σύγχρονο στο ότι η ιστορία δίνεται με μία τεχνική που δεν την έχω ξανασυναντήσει και η οποία είναι ότι πρέπει για τα ADHD μυαλά της εποχής και της γενιάς μας: πώς είναι οι ;έντονες πινελιές ενός ζωγράφου που τονίζουν το περίγραμμα ενός θέματος, το οποίο δεν φαίνεται ξεκάθαρα αλλά το εισπράττεις από τις λεπτομέρειες που έχει διαλέξει να τονίσει ο καλλιτέχνης; Κάτι τέτοιο γίνεται και με τις ιστορίες της ζωής του Κίτρινου Στρατιώτη. Ειπώνονται μέσω κάποιων σημαντικών επιμέρους στοιχείων που σε βάζουν στην πολύ ενδιαφέρουσα διαδικασία να συνθέσεις μόνος σου τη μεγάλη εικόνα... είναι λες και συμμετέχεις και εσύ ο ίδιος στο γράψιμο!

Άλλη τεράστια δύναμη του βιβλίου είναι οι ατάκες του... Ξέρεις, αυτό: που διαβάζεις αμέριμνα και αθώα σφυρίζοντας ανέμελα και ξαφνικά μία πρόταση σκάει σαν πυρηνική βόμβα 56 Ναγκασακιών (Ναγκασάκι, πληθυντικός Ναγκασάκια, γενική πληθυντικού Ναγκασακιών) στον μυαλό και σηκώνεις, όπως είσαι ξαπλωμένος με το βιβλίο αγκαλιά στον καναπέ, το κεφάλι και λες "γουανταφάκ;". Και περνάς πέντε λεπτά να σκέφτεσαι το νόημα της πρότασης και να κάνεις αναγωγές στην δική σου ζωή και να λες "τζήζας, γιατί δεν το διάβαζα αυτό όταν ήμουν 17, θα τα είχα ακόμα με τον ζάμπλουτο το Μήτσο το χασάπη/δεν θα είχα απορρίψει την πρόταση από το μάνατζερ της Ριχάνας να με κάνει ποπ τραγουδιστή/θα ήμουν πιο στωϊκός με την ζωή μου/γουοτέβερ". Λατρεύω όταν μου το κάνουν αυτό κείμενα... και ο Κίτρινος Στρατιώτης το κάνει συνέχεια.

Τι τα θες... ευτυχώς που ακόμα η λογοτεχνία μπορεί να σώζει κάποια κομμάτια της μέρας μας. Και μακρυά από μας ο πόλεμος. Σε όλες τις εκδοχές του - με ή χωρίς στρατούς, εναντίον εξωτερικών ή ακόμα χειρότερα εσωτερικών εχθρών...

Σονέτο στον Αθλητισμό και το Σεξ. ή μόνο στο σεξ. ή μόνο στα σπορ. Χουατέβερ. Σονέτο, πάντως

Όσοι παίζουν water polo
πέτρα τον έχουνε τον κόλο
και οι μπασκετμπολίστες
στο κρεβάτι είναι αρτίστες

Το box σε όσους αρέσει
δεν κάνουνε για σχέση
και αν είναι του καράτε
εσύ πηδάς, και αυτός κοιμάται

Αν του αρέσει η μπάλα
κολπάκια θέλει απ' τ άλλα
και αν κάνει πολύ σκι
τέλεια! θα πήξεις στο ξεσκί

Αν κάνει μόνο βάρη
στο σεξ δε θα έχει χάρη
και αν είναι του διαδρόμου
το κάνει λες κ είναι του δρόμου

Γκόμενα του αερόμπι
βλέπει το σεξ σαν χόμπυ
και γιόγκα αν πηγαίνει
με χειροπέδες θα σε δένει

Οι αθλητές του στίβου
στον πιάνουν και τον στύβουν
και όσοι αγαπούν το τένις
πασά στο 'χουν το πένις

του ράγκμπη αν του αρέσει
κάνε ξόρκι να τον δέσει
μα αν αγαπά τη φόρμουλα ένα
πηδιέται κι αλλού εκτός από σένα

Μαραθώνιο αν τρέχει
στα ώπα ώπα θα σε έχει
και αν είναι κολυμβηταράς
αχ τυχερή, καλά θα φας!!

Αφιερωμένο στην μεγάλη αγάπη της ζωής μου - σαν σήμερα κλείνουν 8 χρόνια από την μέρα που γυρίζοντας σπίτι από την δουλειά στην φάμπρικα, στο γιαπί, το μυστρί, την έπιασα να θυσιάζει το κορμί και την παρθενία της για να δείξει την πατροπαράδοτη Ελληνική φιλοξενία στην ομάδα πόλο του Καναδά

εξαιρετικά Linkia από φίλους μου - και έναν άγνωστο as well

ένα ποστ που με λίγη, λίγη λέμε, δουλειά μπορεί να γίνει ένα εξαιρετικό Πασχαλινό διήγημα (αν δεν το κάνει ο Πα.Νίκος, θα το γράψω γω, και θα πω ότι είναι και δική μου ιδέα χοχοχοχοχο)

κλικ εδώ

και μία παράγραφος που θα πέσει δύσκολη στους αδύναμους στην καρδιά, από την Μικρή Ολλανδέζα.

εδώ είσαι... πολύ πολύ φουντ φορ θόουτ...

Να και η kihli που έχει έναν τρόπο να χτυπά την καρδιά σου.

Χτυπά η καρδιά, χτυπά την καρδιά

και τελευταίος αλλά όχι λιγότερο καλός ο SilentCrossing. Με διπλό κέρασμα

όλη η άνοιξη σε ένα κορμί

και

όλοι είμαστε ποιητές

Και επειδή πόστ χωρίς βιντεάκι δεν είναι ποστ δες έστω μερικά δευτερόλεπτα από αυτό το εξαιρετικό video. θυμίσου, εκτός από 7 αγκαλιές την μέρα ο μέσος άνθρωπος χρειάζεται και μερικά λεπτά ομορφιάς! :-)

Η ημέρα που πέθανε ο Δημήτρης Μητροπάνος

Ξεκινάω να γράφω και έχουν περάσει λιγότερα από 60 δευτερόλεπτα από την στιγμή που έμαθα για την Θάνατο του Έλληνα λαϊκού τραγουδιστή που αγαπάω όσο κανέναν άλλο, του Δημήτρη Μητροπάνου.

Τα τραγούδια του, η φωνή , η στάση του, το σώμα του όταν τραγουδούσε, ο τρόπος του να ερμηνεύει, τελικά ο ίδιος, είχαν μεγάλη και σημαντική, προσωπικά συναισθηματική παρουσία στην ζωή μου. Θα θυμηθώ μερικά περιστατικά, με τον αυθορμητισμό και την συγκίνηση που αισθάνομαι... Είναι ο τρόπος μου να τον τιμήσω αλλά και να τον ευχαριστήσω.

1997. Καλοκαίρι. Βρίσκομαι σε μία ας την πούμε πολύ απαιτητική περίοδο της ζωής μου. Σε ηλικία 24 χρονών έχω πρώτη φορά πιάσει σπίτι, για να τα βγάλω πέρα δουλεύω σε δύο δουλειές... πιέζομαι πολύ. Κοιμάμαι ελάχιστες ώρες, δεν τρώω καλά, για να κάνω οικονομία (βλακωδώς, δεν ήταν πια και τόσο άσχημα τα πράγματα ώστε να χρειάζεται να περιορίζομαι και στο φαγητό), δεν έχω φίλους και παρέες να μιλήσω, να ξεσπάσω, να στηριχθώ. Το ηθικό μου βρίσκεται στα τάρταρα.

Επιπλέον είμαι και σε περίοδο μεγάλης κρίσης με την αγάπη μου. Για κάποιο ανεξήγητο λόγο, δεν μπορούμε να συνεννοηθούμε, αρχίζουμε και αγαπιόμαστε πολύ και αυτό μας κάνει να φοβόμαστε. Υπάρχει η αγάπη αλλά δεν την βλέπουμε, οι ανόητοι - κάνουμε να μιλήσουμε ολόκληρες μέρες - και περνούν βδομάδες χωρίς να ειδωθούμε. Μεγάλη έλλειψη αγάπης, που μου κοστίζει. Για μήνες.

Βράδυ αργά, σχεδόν ξημερώματα. Έχω γυρίσει από την νυχτερινή δουλειά σε ένα bar στο Τουρκολίμανο και είμαι σαν απότιστο φυτό από την κούραση. Ευτυχώς την επόμενη είναι Σάββατο, δεν δουλεύω στην πρωϊνή απασχόληση, θα μπορέσω να κοιμηθώ. Όμως... πως να ησυχάσω; Aισθάνομαι τόσο βαριά μοναξιά λες και είμαι ο τελευταίος άνθρωπος πάνω στην γη. Έχω μία θλίψη βαθιά και πικρή και είμαι σίγουρος, χωρίς κανένα ελαφρυντικό, καμία παρηγορία, ότι δεν θα χαρώ ποτέ, θα είμαι για όλη μου την ζωή μόνος, κουρασμένος, απελπισμένος. Το μυαλό μου έχει νικηθεί κατά κράτος από την λύπη και μου εγγυάται σχεδόν, ότι ποτέ, ποτέ δεν θα αλλάξει τίποτε, ποτέ δεν θα ξεκουραστώ ούτε θα γελάσω, ποτέ δεν θα φτιάξουν τα πράγματα...

Είμαι ξαπλωμένος στο μονό κρεβάτι. Δίπλα μου στο κομοδίνο ένα ηλεκτρονικό ρολόι-ραδιόφωνο Sony (τι να απέγινε άραγε; πρόλαβα και το αγάπησα) που το έχω ανοιχτό στον Antenna. Και ξαφνικά παίζει αυτό το τραγούδι...

Δεν το πιάνω από την αρχή, δεν το έχω ξανακούσει. Με τραβά η φωνή του Μητροπάνου και όταν δίνω προσοχή και ακούω το ρεφρέν, ενώ δεν με αφορά, ενώ δεν έχει να κάνει καθόλου με την δική μου δυσκολία ούτε με την φάση μου και την ζωή μου... λειτουργεί σαν το χάδι της μητέρας που όταν είσαι μικράκι στεναχωρημένο σου λέει "είναι εντάξει, κλάψε, δεν πειράζει, κλάψε". Η λύπη σκάει εκεί στο μικρό ισόγειο δωματιάκι στου Μακρυγιάννη και ξεσπάω σε δάκρυα. Όση ώρα παίζει το τραγούδι αλλά και για πολύ πολύ μετά. Πρώτη φορά μετά από πολλά πολλά χρόνια. Ό,τι χρειαζόμουν περισσότερο εκείνη την στιγμή. Ένα βαθύ, παιδικό ξέσπασμα.

... ... ... ... ...

Πριν από 6 μήνες. Συζητάμε με την αγάπη μου πως θα περάσουμε το Σαββατόβραδό. Δεν θυμάμαι ποιος από τους δύο, προτείνει να πάμε να δούμε και να ακούσουμε τον Μητροπάνο. Τραγουδά μαζί με τον Κότσιρα και τον Μπάση. Είναι μαζί μας δύο φίλοι. Το κέντρο είναι γεμάτο κόσμο, σερβιτόροι πηγαινοέρχονται, η παρέα μας βολεύεται όρθια κάπου κοντά στην είσοδο. Βλέπουμε τον Μπάση, βγαίνει ο Κότσιρας, όλα καλά... και μετά εμφανίζεται στην πίστα ο Μητροπάνος. Το κέντρο μεταμορφώνεται. Οι θαμώνες από αντιπαθητικοί Ελληνάρες γίνονται σεβαστικοί εραστές της τέχνης. Η αίθουσα από κουλτουριάρικο μπουζούκι γίνεται αρχαίο θέατρο. Ο Δημήτρης μας πιάνει από το λαιμό και δεν μας αφήνει στιγμή - χωρίς να δείχνει ότι κάνει την παραμικρή προσπάθεια να μας πείσει για τίποτε. Σχεδόν σαν να μην είμαστε εκεί - λες και ξέρει ότι ο καλύτερος τρόπος να σεβαστείς τον άνθρωπο που έχει έλθει να σε ακούσει είναι να τον αγνοήσεις ώστε να μπορέσεις να του δώσεις το καλύτερο που έχεις...

Τον κοιτάζουμε όλοι γοητευμένοι, αμίλητοι, σεβαστικοί. Φυσικά, δεν τολμά κανείς να ανέβει να χορέψει όσο τραγουδά ο αρχιερέας. Δύο στιγμές θυμάμαι από τη βραδιά: Το πως αντέδρασε ο κόσμος όταν χόρεψε μερικές στροφές από ένα ζεϊμπέκικο. Και την πιο αξέχαστη, ίσως, εμπειρία που έχω ζήσει ποτέ σε live καλλιτέχνη. Την μυστικιστική ενέργεια που πλημμύρισε το μαγαζί όταν μας αποχαιρέτησε και έκλεισε το πρόγραμμά του με αυτό:


... ... ... ... ... ... ... ...

Γνώρισα τον πατέρα μου όταν ήμουν 28 χρονών. Ένα από τα πρώτα πράγματα που έμαθα γι' αυτόν ήταν ότι του άρεσε πολύ ο Μητροπάνος. Η "σύμπτωση" να αγαπάμε περισσότερο από κάθε άλλον τον ίδιο τραγουδιστή με είχε συγκινήσει πολύ. Όσο και αν ο Μητροπάνος είναι όλης της Ελλάδας σχεδόν ο εκλεκτός, την είχα θεωρήσει μεγάλο θρίαμβο των γονιδίων. Δικαίως, όχι;

Κάτι άλλο, που μου είπαν, "μυστικά", άνθρωποι του περιβάλλοντος του πατέρα μου είναι ότι τραγουδούσε εξαιρετικά μερικά από τα τραγούδια του εθνικού μας Δημήτρη. Ήθελα να τον ακούσω, και μία βραδιά που ήμασταν οι δύο μας σε ένα μπουγατσάδικο του το ζήτησα. Αλλά ακόμα δεν είχε ο μπαμπάς μου το θάρρος να μου κάνει την χάρη - ήταν πολύ λίγος καιρός που είχαμε γνωριστεί. Κοκκίνησε, ντράπηκε, με ρώτησε ποιος μου το είπε και είπε ότι θα το κάνει κάποια άλλη φορά...

Ώσπου ένα βράδυ λίγο καιρό μετά, σε μία επίσκεψη για το Σαββατοκύριακο στην πόλη, ο πατέρας μου, λίγο μεθυσμένος και χαλαρός μου έκανε το χατήρι και είπε ένα Μητροπανικό τραγούδι. Το τραγούδησε τόσο καλά όσο έλεγαν οι φήμες. Και καλύτερα. Από τα γύρω τραπέζια της ψησταριάς στην λαϊκή συνοικία της Σαλονίκης οι πελάτες σταμάτησαν να μιλάνε, κοιτούσαν εμάς, άκουγαν τον μπαμπά μου. Το τραγούδι που είχε διαλέξει να πει είναι το πιο αγαπημένο μου από όλα τα τραγούδια του - και αν κάνω λάθος και δεν ήταν τότε, φυσικά έχει γίνει τώρα. Αλλά θα το κρατήσω για μένα το ποιο.

Όταν γνωρίζεις έναν άνθρωπο ως πατέρα στα 28 σου, ή όταν γνωρίζεις το παιδί σου στα 47 δεν είναι εύκολο και απλό να μπεις στην ζωή του και να τον βάλεις στην δική σου. Θα σε γλυτώσω τις λεπτομέρειες, κουραστικές και περιττές, αλλά στην διαδικασία να γνωριστούμε και να δημιουργήσουμε σχέση με τον μπαμπά μου περάσαμε ένα διάστημα που δεν είχαμε επαφή. Για αρκετούς μήνες, σχεδόν χρόνο. Εκεί μπορεί και να κινδυνέψαμε να μην ειδωθούμε και μιλήσουμε ποτέ ξανά... Την γλυτώσαμε ευτυχώς. Πάντως για όσο διάστημα ήμασταν χωρίς επικοινωνία, για να τον αισθάνομαι κοντά μου, άκουγα συνεχώς ένα cd με τα καλύτερα του Μητροπάνου. Και φανταζόμουν ότι τα τραγουδά ο πατέρας μου.

Ευχαριστώ Δημήτρη.

... ... ... ... ... ... .... ... ...

και μία τελευταία σκέψη - η πατρίδα μας αλλάζει. Φεύγουν οι άνθρωποι που την έκαναν αυτό που είναι - όπως εξάλλου είναι φυσιολογικό. Θέλετε να προσπαθήσουμε η απουσία τους να μην γίνει έλλειψη όλων των ωραίων; Θέλετε να προσπαθήσουμε να γίνουμε "καλύτεροί" τους; Προλαβαίνουμε ακόμα

Επειδή δεν το ξέρεις, δε πα να πει ότι δεν είναι ωραίο

Οι Pet Shop Boys έγραψαν ένα (υπέροχο) τραγούδι για το νέο solo άλμπουμ του τραγουδιστή των A Ha, Morten Harket. ...που ήσουν σίγουρος, σίγουρος λέμε, ότι το παρελθόν και η ιστορία πεθαίνουν οριστικά. Και αμετάκλητα.

Το πρόβατο ήταν εκεί και σου μεταδίδει σκηνές από την επικοινωνία των δύο ογκόλιθων της 80ζ pop κουλτούρας:

Ντριν Ντριν Ντριν. Ντριν Ντριν. Το τηλέφωνο στο ΚΑΠΗ Κεντρικού Λονδίνου σπάει την σιγαλιά της διακοσμημένης με πουά κουρτίνες αίθουσας. Εκεί όπου παππούδες με φράτζες και σακάκια με βάτες και γυρισμένο μανίκι, και γιαγιάδες με λαχούρι και μπλε σκιά παίζουν πρωτάθλημα Σουμπούτεο και Μπίμπι Μπο. Απολαμβάνοντας παγωτό Tongo και φοφίκο φυσικά.

- Ναι; απαντά η νοσοκόμα Ντόροθυ
- Καλησπέρα, λέει μία φωνή με βαριά βορειοδανέζικη προφορά. Εδώ Αγκνέτα Άστριντ, υπεύθυνη βάρδιας στο ΚΑΠΗ Κεντρικού Όσλο. Ένα μέλος μας επιθυμεί να μιλήσει με κάποια μέλη σε σας εκεί για το ενδεχόμενο μία συνεργασίας...

and the rest is history, όπως λένε στον παγωμένο Βορρά. Να πούμε μόνο εδώ ότι την ώρα της ηχογράφησης στο στούντιο δημιουργήθηκε το αδιαχώρητο από το πολλά π και τις μανούβρες για να τα παρκάρουν.

το τραγούδι γλυκά υπνωτικό, ταιριάζει απίστευτα με την αιθέρια αίσθηση της φωνής του Morten και την φωτίζει με έναν ανελέητο λυρισμό και μία υπαινικτική μελαγχολία. Μου αρέσει πολύ. Μερικά σημεία του είναι μικρά χνουδάκια που χρειάζονται αυτοκόλητη ταινία για να ξεκολλήσουν από το μυαλό σου, ας πούμε το 2:35 και τα 20 επόμενα seconds. Όσο για τους στίχους.... άσε καλύτερα, ας μην πάμε εκεί, ειλικρινά, δεν θα το αντέξω αυτές τις μέρες... Και Φυσικά ο Neil, ο τραγουδιστής των Pet, κάνει σούπερ καψούρικα φωνητικά, τι Βιτάλη μου λες τώρα:

Bravo Boys

I never dreamt that I would get to be, the creature that I always meant to be

:-)

Οι δαίμονες του Henry

Το Henry's Demons όπου εξιστορείται η σχιζοφρένεια ενός νέου ανθρώπου είναι ένα δυνατό, πρωτότυπο βιβλίο. Η στεναχωρητική ιστορία λέγεται από δύο οπτικές γωνίες, του μη ασθενή πατέρα και του ίδιου του ασθενή που περιγράφει τα ψυχωσικά του ξεσπάσματα, τους εγκλεισμούς σε ιδρύματα, τις απελπισίες του με πολύ αυθεντικό και ειλικρινή τρόπο.

Επίσης είναι σκληρό βιβλίο, πολύ. Όχι για τους λόγους που θα φανταζόταν κάποιος. Όχι επειδή καταγράφει την σχιζοφρένεια ενός μέχρι κάποια στιγμή "φυσιολογικού" νέου ανθρώπου, που μία μέρα, στα 20 του, άρχισε να ακούει τα δέντρα να μιλάνε. Όχι επειδή βλέπεις την ζωή του να καταρέει, τον ίδιο να κινδυνεύει από κρυοπαγήματα ή πνιγμό. Όχι επειδή διαβάζεις για άσυλα και ανεπαρκή συστήματα υγείας.

Αυτό που κάνει σκληρό το βιβλίο είναι όσα κρύβονται πίσω από τα περιστατικά που εξιστορεί. Είναι η αίσθηση της αποστασιοποίησης που αναδίδει. Και η ψυχρότητα με την οποία σε κάποια σημεία αντιμετωπίζεται από τον πατέρα του Henry αλλά και τα άλλα μέλη της οικογένειά του ένα πρόβλημα που (θα έπρεπε να) έχει καταλυτική επίδραση.

αναρωτιόμουν καθώς διάβαζα: Είναι το μεγαλύτερο πρόβλημα μίας γυναίκας, ακαδημαϊκού, με σχιζοφρενή γιο το ότι εκείνος "δεν σέβεται την υπόλοιπη οικογένεια και δεν καταλαβαίνει τι αναστάτωση προκαλεί όταν εξαφανίζεται, γυμνός μέσα στο χειμώνα, για πολλά βράδια;". Γιατί με ξενίζει ένας πατέρας που γράφει με σχετική υπερηφάνια ότι καταφέρνει να πηγαίνει 2 ή 3 ή 4 ολόκληρες φορές την βδομάδα να δει τον γιο του στο άσυλο; Τι ψυχικό κόστος μπορεί να έχει ένας τρόπος σκέψης κατά τον οποίο μία γυναίκα γράφει "ευτυχώς που το γεγονός ότι ο γιος μου είναι εξαφανισμένος εδώ και μέρες δεν με έκανε να καταρρεύσω και κατάφερα με το χάπι μου να κοιμηθώ....". Και ακόμα, για να το πάω λίγο πιο πίσω, πώς είναι δυνατόν ένα παιδί να καπνίζει μαριχουάνα συστηματικά από τα 13 του και να μην το έχουν μυριστεί οι δικοί του;

Ναι, ο Henry, ο ήρωας του βιβλίου, τα έχει όλα. Ευκατάστατους μορφωμένους γονείς, ωραία ζωή σε μία γραφική πολή κοντά στο Λονδίνο, προοπτικές να ακολουθήσει την καλλιτεχνική του φύση. Όμως, έχει και όλα όσα έρχονται με την εποχή της ευμάρειας: Μεγάλωσε χωρίς τον πατέρα του που έλειπε για χρόνια σε αποστολές ή ως ανταποκριτής. Η μητέρα του, ψυχρή, αφοσιωμένη στη δουλειά της, μάλλον και εκείνη δεν δίδει στα παιδιά της την ψυχική παρουσία που είναι απαραίτητη για την ανάπτυξή τους, για άλλους λόγους απο τον πατέρα. Και ενώ όλα αυτά τα φαινόμενα αποδεδειγμένα αποτελούν παράγοντες που μπορούν να οδηγήσουν στην ψυχική νόσο, στις 220 σελίδες του βιβλίου αυτή η σκληρή αλήθεια δεν ομολογείται ούτε υπαινικτικά.

Η αιτία της τρέλας του Henry αναζητείται στην κληρονομικότητα, ίσως και λίγο στην πολλή μαριχουάνα - όμως ακόμα και αυτό εξετάζεται επιφανειακά, λες και ο πατέρας συ-συγγραφέας δε θέλει να αναρωτηθεί "μα καλά, πως είναι δυνατόν το παιδί μου να καπνίζει 5 joints την μέρα, από τα 13 μέχρι τα 19, και να μην το έχω αντιληφθεί;".

Η όλη προσπάθεια της θεραπείας φαντάζει άστοχη. Χάπια και νοσηλεία. Μόνο. Ο Henry δεν θέλεια τα χάπια, δεν τα παίρνει, ενώ δραπετεύει συνεχώς από τα ιδρύματα επειδή του το λένε φωνές. Πολύ αργά στο μείγμα των θεραπευτικών μεθόδων μπαίνει η ψυχοθεραπεία, οι συναντήσεις με ψυχίατρο, που αποδεδειγμένα αποτελούν την πιο αποδοτική μέθοδο διαχείρισης της ψυχικής νόσου. Όταν όμως γίνεται αναφορά σε αυτή δεν παραλείπεται από τον μπαμπά και ένα σχόλιο για το πόσο ακριβή είναι...

Καθώς διάβαζα για την εμμονή του νεαρού σχιζοφρενή με τα δέντρα, που του μιλάνε, τον καθησυχάζουν και του δίδουν ελπίδα δεν μπόρεσα να μην κάνω ένα συνειρμό: Τα δέντρα είναι αρχετυπικοί "οργανισμοί", μας προστατεύουν, μας προσφέρουν καρπούς, σκιά, ενώ μέσω των ριζών είναι σε άμεση επαφή με την μεγάλη μάνα την γη και τον μεγάλο πατέρα τον κόσμο... Κάπως έτσι δεν είναι και οι γονείς μας;

Το βιβλίο θέλει να τελειώσει με μία χαρούμενη και αισιόδοξη νότα. Δεν το καταφέρνει όμως. Πως να λύσεις ένα πρόβλημα του οποίου δεν αναγνωρίζεις την ρίζα; Όπως και να έχει... καλή τύχη Henry.

Blast from the past με αφορμή το πιο υπερεκτιμημένο σήριαλ όλων των εποχών

Το Newsweek, λίγο πριν πεθάνει πια για τα καλά είχε μία εξαιρετική ιδέα. Να κάνει ένα τεύχος αφιέρωμα στην Αμερικάνικη σειρά Mad Men της οποίας ο 5ος (η 4ος; αρονό) κύκλος αρχίζει την Κυριακή.

Το τεύχος θα έχει στήσιμο σαν να βγήκε ακριβώς από την εποχή που διαδραματίζεται η σειρά, μέσα-τέλη της δεκαετίας του 60. Για να γίνει το όλο πράγμα ακόμα πιο ενδιαφέρον το περιοδικό ζήτησε απο τους διαφημιζόμενους στις σελίδες του, οι διαφημίσεις που θα στείλουν για το Mad Men τεύχος να είναι και αυτές στο ίδιο στιλ.

Εξαιρετική ιδέα με πολύ ωραία αποτελέσματα! Θες να δούμε μερικές από τις διαφημίσεις του τεύχους;

Ξεκινάμε με κάτι οικείο μας, το Τζάνη Βάκερ. Αυτό ήταν το μόνο προϊόν από όσα μπήκαν στο τεύχος που έστειλε διαφήμιση Που είχε βγει τότε! Καλό ε; (γουρούνες, τεμπέλες, βαρέθηκαν):

Το λατρεμένο απορρυπαντικό της Βολιώτισσας γυναίκας δημοτικού συμβούλου, που θέλει και καθαριότητα και οικονομία έστειλε ψυχεδέλεια. Μου αρέ! Πα να πλύνω το σωβρακάκι:

Οι Αμερικάνοι έχουν χιούμορ. Μία εταιρία σπαμ, με την παλιά έννοια του, όχι την τωρινή με τα e mail έστειλε αυτό. Γκνιάμ Γκνιάμ Τσομπ Τσομπ:

(φαντάσου τον τύπου που έκανε αυτήν την διαφήμιση να έπρεπε να διαφημίσει LSD - ήδη ζαλίστικα)

Να και η Μηρσέρης... ωραίο, ιδιαίτερο, δεν πέθανα:

Αυτή εδώ είναι ΥΠΕΡΟΧΗ αισθητικά - απλά αγχώνομαι γιατί δεν ξέρω τι κάλτσα να βάλω με τέτοιο τέλειο παπούτσι. Ευτυχώς που έχω σέξηνες και μπορώ να το υποστηρίξω:

Το αγαπημένο σαυράκι της παγκόσμιας διαφήμισης κάνει τέλειο σετ με πορτοκαλί καρέκλα! Ωραίο:

Τα αγαπημένα παπούτσια του Γιωρζ Τρούλη τον απογοήτευσαν λίγο, αλλά Ok τα συγχωρώ λόγω πρωταγωνιστικού ρόλου αυτιών σκύλιου (το δεύτερο πιο αγαπημένο μου πράγμα μετά τα ξεροψημένα μπουτάκια κοτόπουλο):

H Estee πήγε να κάνει κάτι που μοιάζει παλιό αλλά κάτι (δεν ξέρω τι) την προδίδει πολύ.... χμφ χμφ χμφ χμφ, κορίτσια; ένημπόντη; τι μπορεί να είναι;

Σιχαίνομαι τον καφέ τους (τι είχα περάσει θέμου στην Αμερική τότε...) λατρεύω τις διαφημίσεις τους:

(γιατί λατρεύω; γιατί πάντα, μα ΠΑΝΤΑ, καταφέρνουν ενώ δείχουν ΠΑΝΤΑ έναν τεράστιο καφέ να είναι ενδιαφέρουσες συναισθηματικά)

Ξέρει κανείς τι διαφημίζει αυτή η καρτουνιά;

Νητ! Ασφάλειες, made by Leo Burnett (όχι την ελληνική, μας άφηκε χρόνους αυτή, σνηφ σνηφ)

Εξαιρετική Μπρίτις! Σε κάνει να θες να πας διακοπές στο καλύτερο Χατέλ (από Χατ) του Λονδίνου όλα πληρωμένα για 2 μήνες όπου μόνο θα διαβάζεις θα κολυμπάς στην 50άρα πισίνα θα τρως γαστρονομίες και θα κάνες σεξ με το γκομενάκι (πράγματα που δεν τα ονειρεύεσαι δηλαδή αν ΔΕΝ δεις αυτήν την διαφήμιση χοχοχοχο)

Άλλη μια περίπτωση "ήθελα-να-κάνω-την-ρετρό-αλλά-κάτι-προδόνει-ότι-έγινα-χτες-το-βράδυ-σε-mac". Bloomingdales, το αγαπημένο πολυκατάστημα της μαύρης δασκάλας χορού από το Fame

Μπράβο ρε Benetton, βρήκες ακόμα ένα τρόπο να συνεχίσεις να καπηλεύεσαι μία μεγάλη ιδέα! Ρησπέκτ!

Αυτός είναι άντρας με χιούμορ, όχι αστεία!

και κλείνουμε με το εξώφυλλο του τεύχους, με ξέρεις, ολοκληρωμένη ενημέρωση πάντα:

Πάνω από τους ουρητήρες στο club έχουν touch pads με internet και την ώρα που κατουράω μπορώ να ποστάρω αυτό που ακούγεται τώρα από μέσα

Ένα απόγευμα, σε ένα προάστιο της Οκλαχόμα

Eίμαστε περίπου στα 1965. Βρισκόμαστε σε ένα αστικό σπίτι, μονοκατοικία, σε κάποια από τις μεσοδυτικές πολιτείες της Αμερικής. Το ζευγάρι, επιτομή του Αμερικάνικου Όνειρου, απολαμβάνει το απόγευμά του. Ο άντρας χαζεύει τηλεόραση, η γυναίκα κάνει τις τελευταίες ετοιμασίες στην κουζίνα πριν το δείπνο. Καθώς ανακατεύει τη σαλάτα κοιτάζει έξω από το παράθυρο πάνω από το νεροχύτη. Μονοκατοικίες παρόμοιες με την δική της: δίπατες, με γραφικές σοφίτες και γκαράζ, περιτριγυρισμένες από φροντισμένους κήπους με γκαζόν και περιποιημένα παρτέρια. Και όμως, τα φωτισμένα παράθυρα δεν καταφέρνουν να διώξουν την αίσθηση ότι τίποτε δεν γίνεται σε αυτήν την γωνιά του κόσμου.

Αλλά, κάτι γίνεται! Χτυπάει το τηλέφωνο. Ο άντρας πετάγεται από την καρέκλα του, πηγαίνει προς το έπιπλο στο οποίο βρίσκεται η ογκώδης συσκευή και αφού ρίξει ένα αγχωμένο βλέμμα προς την κουζίνα σηκώνει το ακουστικό.

- Παρακαλώ;
- Αγάπη μου, είναι εντάξει το συνηθισμένο μέρος; λέει η γυναικεία φωνή.
- Ναι, κύριε Πήτερς, μπορώ να έρθω στο γραφείο για δουλειά απόψε, απαντά ο άντρας με αφύσικη ένταση
- Αγάπη μου είναι κοντά σου εκείνη, μπορεί να ακούσει τι λες;
- Έχετε δίκιο κύριε Πήτερς, θα φύγω αμέσως
- Είσαι σίγουρος ότι δεν ακούει στην άλλη γραμμή;
- Όχι βέβαια κύριε Πήτερς... μπορείτε να μου τηλεφωνείτε ότι ώρα θέλετε
- Και αν ξέρει που πηγαίνεις κάθε φορά που τηλεφωνώ;
- Μην ανησυχείτε κύριε Πήτερζ, η γυναίκα μου δεν έχει κανένα πρόβλημα
- Μην αργήσεις αγάπη μου, είμαι τόσο ερωτευμένη μαζί σου
- Ξέρω πως νιώθετε, έτσι ακριβώς νιώθω και εγώ
- Πες μου αγάπη μου, πόσο ακόμα θα ζούμε έτσι;
- Δεν ξέρω κύριε Πήτερς, αλλά θα είμαι εκεί πριν νυχτώσει
- Μην αργήσεις, δεν μπορώ να περιμένω να σε ξαναδώ
- Μην ανησυχείτε κύριε Πήτερς, ήδη πηγαίνω προς την πόρτα. Ναι κύριε Πήτερς, πηγαίνω αμέσως προς την πόρτα...

O άντρας κλείνει το τηλέφωνο... παίρνει μία βαθιά ανάσα, φτιάχνει την γραβάτα του στον καθρέφτη του χολ και κατευθύνεται προς την κουζίνα, να πει στην γυναίκα του πως δεν θα μπορέσει να μείνει για το φαγητό διότι πρέπει να πάει να δουλέψει. Εκτάκτως. Την ίδια στιγμή που αυτός φροντίζει τον κόμπο στο λαιμό του η γυναίκα του, αθόρυβα, προσεκτικά, τοποθετεί στην κρυψώνα του, ένα από τα χαμηλά ντουλάπια στην κουζίνα το δεύτερο τηλέφωνο, την ύπαρξη του οποίου δεν γνωρίζει ο άντρας της. Είναι το τηλέφωνο από το οποίο άκουσε όλη την συνομιλία.

Καθώς ο άντρας μπαίνει στην κουζίνα, η γυναίκα μόλις και προλαβαίνει να διώξει την θλίψη από το πρόσωπό της...

Μισή ώρα μετά, κάθεται στην ίδια πολυθρόνα που καθόταν αυτός. Έχει πέσει το σκοτάδι, αλλά εκείνη δεν έχει ανοίξει κανένα φως. Είναι κλαμμένη. Το κουδούνισμα του τηλεφώνου σπάει την καταθλιπτική σιωπή. Πάει στο χωλ και σηκώνει το ακουστικό.

- Εμπρός;
- Γειά σου αγάπη μου! τον ξεφορτώθηκες, είσαι μόνη σου;
- Ναι, κύριε Πήτερς, επιτέλους έφυγε!
- Πάλι με χρησιμοποίησε ως δικαιολογία για να βγει;
- Σωστά κύριε Πήτερς, και παραλίγω να ξεσπάσω σε γέλια
- και δεν καταλαβαίνει ότι ξέρεις το παιγνίδι του;
- Μάλλον όχι κε Πήτερς, αφού ακόμα την αποκαλεί με το όνομά σας
- Αν δεν ήσουν εσύ στη μέση θα είχα απολύσει αυτόν τον ηλίθιο καιρό τώρα
- Σκέψου πως νιώθω εγώ, ακόμα δεν ξέρω γιατί τον παντρεύτηκα
- Είσαι σίγουρη ότι δεν υποψιάζεται ότι περνάς αυτές τις ώρες μαζί μου;
- Όταν είναι μαζί της νομίζει ότι εγώ βλέπω τηλεόραση
- Απλώς ελπίζω ότι θα είναι σπίτι μετά τις δέκα
- θα πει ότι άργησες, θα το ρίξει σε σένα
- Κλείνω τώρα, ανυπομονώ να σε συναντήσω
- Γρήγορα, θα σε περιμένω στην πόρτα...

η νέα γυναίκα κατεβάζει το ακουστικό και πηγαίνει προς το μπάνιο για να φροντίσει τον εαυτό της. Στον δρόμο ανοίγει όλα τα φώτα.

... ... ... ... ... ... ... ... ... ...

ωραία, πιπεράτη ιστορία. και είναι "αληθινή". Όχι με την κυροιλεκτική έννοια του όρου, αλλά είναι. Έχει γίνει σε ένα άλλο σύμπαν, το σύμπαν των τραγουδιών. Και μάλιστα, ω της εκπλήξεως, των country τραγουδιών. Της μουσικής του Αμερικάνικου συντηρητισμού, της αφοσίωσης στις ιδέες της οικογένειας, της πατρίδας, της θρησκοληψίας, της πίστης...

Ο πρώτος διάλογος είναι οι στίχοι της μεγάλης επιτυχίας του 1965 Hello Mr Peters.

Το τραγούδι που πήγε στο νούμερο 1 της λίστας του Billboard με τα κάουντρη τραγούδια και μεταφράστηκε και στα Τσέχικα (αξίζει να το ακούσεις) προκάλεσε answer song. Τα Answer songs είναι τραγούδια που με τους στίχους τους απαντάνε σε ένα άλλο και συνήθως η μελωδία τους θυμίζει αυτή του αρχικού τραγουδιού. Εμφανίστηκαν στα τέλη της δεκαετίας του 50 και πριν ατονήσουν ήταν, για μερικά χρόνια, πολύ δημοφιλή. Υπήρξε μία αναβίωση τους στις αρχές του 21ου αιώνα με hip hop καλλιτέχνες που κάναν διαλόγους μεταξύ τους. Οι στιχοί, λοιπόν, του δεύτερου διαλόγου της ιστορίας είναι από το Hurry Mr Peters, το τραγούδι απάντηση στο Hello Mr Peters:

Αυτό το τραγούδι όπως τα περισσότερα answer songs δεν πήγε τόσο κάλα όσο το πρώτο... δεν πειράζει όμως, μας έδωσε μία ωραία ιστορία... Δυστυχώς η λήθη της ιστορίας μας κρύβει τι απέγινε ο γάμος του υπαλλήλου και της ερωμένης του κου Peters.